اسلام آباد: به گزارش راز نیوز به نقل از دان نیوز| منابع آگاه پاکستانی اعلام کردند که پاکستان و عربستان سعودی در حال انجام گفت‌وگوهایی برای تبدیل حدود 2 میلیارد دلار از وام‌های عربستان به قرارداد خرید جنگنده‌های JF-17 تندر هستند؛ اقدامی که می‌تواند به تعمیق همکاری‌های نظامی دو کشور، چند ماه پس از امضای توافق دفاعی دوجانبه، منجر شود.

این مذاکرات در شرایطی انجام می‌شود که پاکستان با فشار شدید مالی روبه‌روست و عربستان سعودی نیز در حال بازتعریف شراکت‌های امنیتی خود برای کاهش ریسک ناشی از ابهام در تعهدات امنیتی ایالات متحده در خاورمیانه است. به گفته منابع، گفت‌وگوها نشان‌دهنده تلاش دو متحد قدیمی برای عملیاتی‌کردن همکاری‌های دفاعی در سطحی فراتر از توافق‌های سیاسی است.

توافق دفاعی دوجانبه پاکستان و عربستان پس از حملات رژیم صهیونیستی به اهدافی که مدعی شده بود متعلق به حماس در دوحه است، به امضا رسید؛ حملاتی که به‌گفته ناظران، منطقه خلیج فارس را به‌شدت متأثر کرد.

یکی از منابع آگاه اعلام کرد که مذاکرات فعلی محدود به تأمین جنگنده‌های JF-17 تندر است؛ هواپیمای رزمی سبک چندمنظوره‌ای که به‌طور مشترک توسط پاکستان و چین توسعه یافته و در پاکستان تولید می‌شود. منبع دوم نیز تأکید کرد که اگرچه گزینه‌های دیگری نیز مطرح شده، اما JF-17 گزینه اصلی در این گفت‌وگوها به‌شمار می‌رود.

به گفته منبع نخست، ارزش کل این قرارداد حدود 4 میلیارد دلار برآورد می‌شود که 2 میلیارد دلار آن از محل تبدیل وام‌های عربستان تأمین خواهد شد و 2 میلیارد دلار دیگر نیز برای خرید تجهیزات و سامانه‌های تکمیلی، فراتر از این تبدیل وام، اختصاص می‌یابد.

این منابع که به ارتش پاکستان نزدیک هستند، به دلیل نداشتن مجوز رسمی برای اظهارنظر درباره جزئیات این توافق، نخواستند نامشان فاش شود.

در همین حال، ظهیر احمد بابر سدهو، فرمانده نیروی هوایی پاکستان، برای انجام گفت‌وگوهای دوجانبه، از جمله درباره «همکاری‌های نظامی میان دو کشور»، به عربستان سعودی سفر کرده است. رسانه سعودی «SaudiNews50» روز دوشنبه این خبر را در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد.

آزمایش میدانی و افزایش جذابیت جنگنده JF-17

در همین ارتباط، امیر مسعود، مارشال بازنشسته نیروی هوایی پاکستان و تحلیلگر نظامی، اعلام کرد که پاکستان در حال مذاکره یا نهایی‌سازی قراردادهایی با شش کشور برای تأمین تجهیزات نظامی، از جمله جنگنده‌های JF-17 و سامانه‌های الکترونیکی و تسلیحاتی مرتبط با این هواپیماهاست.

وی گفت که عربستان سعودی نیز در میان این کشورها قرار دارد، اما تأکید کرد که نمی‌تواند جزئیات مذاکرات جاری را تأیید کند.

این تحلیلگر نظامی با اشاره به افزایش قابلیت بازاریابی JF-17 اظهار داشت: «این جنگنده به دلیل آزمایش‌شدن در میدان نبرد و استفاده عملیاتی، جذابیت بیشتری پیدا کرده و در عین حال، از نظر هزینه نیز مقرون‌به‌صرفه است.»

جنگنده JF-17 در جریان درگیری نظامی پاکستان و هند در ماه مه سال گذشته میلادی به‌کار گرفته شد؛ درگیری‌ای که شدیدترین تنش نظامی میان دو کشور در چند دهه اخیر توصیف شده است.

سابقه همکاری مالی و نظامی اسلام‌آباد و ریاض

توافق دفاعی دوجانبه که در ماه سپتامبر امضا شد، دو طرف را متعهد می‌کند که هرگونه تجاوز به یکی از کشورها را به‌منزله حمله به هر دو تلقی کنند؛ بندی که سطح شراکت امنیتی چند دهه‌ای دو کشور را به‌طور قابل توجهی ارتقا داده است.

پاکستان سال‌هاست که حمایت‌های نظامی گسترده‌ای از عربستان سعودی ارائه می‌دهد؛ از جمله اعزام نیروهای آموزشی و مشاوره‌ای. در مقابل، عربستان نیز در دوره‌های مختلف، به‌ویژه در زمان فشارهای اقتصادی، حمایت مالی قابل توجهی از پاکستان به عمل آورده است.

در سال 2018، ریاض یک بسته حمایتی 6 میلیارد دلاری برای پاکستان اعلام کرد که شامل سپرده 3 میلیارد دلاری در بانک مرکزی پاکستان و 3 میلیارد دلار تأمین نفت با پرداخت مؤجل بود.

از آن زمان، عربستان بارها این سپرده‌ها را تمدید کرده است؛ از جمله تمدید 1.2 میلیارد دلاری در سال گذشته که به اسلام‌آباد برای تثبیت ذخایر ارزی در شرایط فشار مزمن تراز پرداخت‌ها کمک کرد.

تلاش پاکستان برای گسترش صادرات تسلیحاتی

پاکستان در ماه‌های اخیر تلاش‌های خود را برای گسترش صادرات تسلیحات و درآمدزایی از صنعت دفاعی داخلی افزایش داده است.

ماه گذشته، اسلام‌آباد قراردادی تسلیحاتی به ارزش بیش از 4 میلیارد دلار با ارتش ملی لیبی مستقر در شرق این کشور امضا کرد؛ توافقی که به گفته مقام‌ها، یکی از بزرگ‌ترین قراردادهای تسلیحاتی تاریخ پاکستان محسوب می‌شود و شامل جنگنده‌های JF-17 و هواپیماهای آموزشی است.

همچنین، پاکستان گفت‌وگوهایی را با بنگلادش درباره فروش احتمالی جنگنده‌های JF-17 آغاز کرده و در تلاش است دامنه صادرات تسلیحاتی خود را فراتر از جنوب آسیا و خاورمیانه گسترش دهد.

در همین راستا، خواجه محمد آصف، وزیر دفاع پاکستان، روز سه‌شنبه اعلام کرد که موفقیت صنعت تسلیحاتی این کشور می‌تواند چشم‌انداز اقتصادی پاکستان را به‌طور اساسی تغییر دهد.

وی در گفت‌وگو با شبکه جیو نیوز اظهار داشت: «هواپیماهای ما آزمایش خود را پس داده‌اند و آن‌قدر سفارش دریافت کرده‌ایم که ممکن است ظرف شش ماه آینده، پاکستان دیگر نیازی به صندوق بین‌المللی پول نداشته باشد.»

پاکستان در حال حاضر تحت برنامه 7 میلیارد دلاری صندوق بین‌المللی پول قرار دارد که بیست‌وچهارمین برنامه این نهاد برای این کشور محسوب می‌شود. این برنامه پس از توافق کوتاه‌مدت 3 میلیارد دلاری در سال 2023 به اجرا درآمد؛ توافقی که با کمک عربستان و دیگر کشورهای حاشیه خلیج فارس، از نکول حاکمیتی پاکستان جلوگیری کرد.